2 Şubat 2018 Cuma

Orta Asya Türk İslâm medeniyeti matematik tıp eczacılık ve astronomi ilminin gelişmesinde müslüman Türklerin yeri : temel fen bilimlerinin Türk asıllı ilk öncüleri / Zekeriya Kitapçı.



Kitapçı, Zekeriya:  Orta Asya Türk İslâm medeniyeti matematik tıp eczacılık ve astronomi ilminin gelişmesinde müslüman Türklerin yeri : temel fen bilimlerinin Türk asıllı ilk öncüleri /  Zekeriya Kitapçı. İkinci basım. Konya: Yedi Kubbe Yayınları,  2016 343 pages ;  20 cm.
Yeni Horasanlı Erenler Külliyatı. Moğollar Devrine Kadar Türk İslâm Medeniyeti serisi ; 4.  Orta Asya Türk İslâm Medeniyeti Matematik Tıb Eczacılık ve Astronomi İlminin Gelişmesinde Müslüman Türklerin yeri ;  5.
Includes bibliographical references.

İÇİNDEKİLER 
YENİ BASKİ İÇİN ÖNSÖZ 5 

BİRİNCİ BÖLÜM
ORTA ASYA TÜRKLÜĞÜNÜN MATEMATİK, ARİTMETİK  VE CEBİR İLMİNDEKİ YERİ 
I. TEMEL FEN BİLİMLERİNİN ORTA ASYA VE TURANYURDUNDA KÖK SALMASI 35 
Matematiğin insanlık İçin Anlamı 35
Vahy Kültürü ve Matematik 36 
Matematik, Trigonometri ve MüslümanTürkler 38 
Sıfır'ın Türk Alimleri Tarafından Keşfedilmesi 43
Cebir İlminin Gelişmesi ve Müslüman Türkler 45 
Matematik veTrigonometri İlminin Türk Dâhileri 49 
Cebir ve Matematik İlminin Orta Asya'daki Yeni Devri 53 
Müslüman Türk'ün Matematikteki Dehası ve Beyrûnî 56 
İbn Sina İle Ayağa Kalkan Türk'ün İlmi Şahsiyeti59 
Orta Asya: Matematik ve Cebir'in Yeni Gür Sesi 62 
Yeni Rönesans Dönemi ve Orta-Asya 63 
II. MATEMATİK, CEBİR, GEOMETRİ İLMİNİN TÜRK  ASILLI İLK ÖNCÜLERİ 67 
l. EBU'L FAZL ABDÜLHAMİD B. VASI'B.TÜRK EL-CÎLÎ ELHOTTALÎ 67 
İbn Türk el-Cîlî'nin Türklüğü veTarihi Geçmişi 67 
İbn Türk el-Glî ve Matematik İlmi 69 
2. EBÛABDULLAH MUHAMMED B. MUSA EL HAREZMİ 72 
el-Harezmî'nin Türklüğü veTarihi Geçmişi 72 
el-Harezmî'nin İlmi Şahsiyeti 76 
el-HarezmîCebir ve Matematik İlminin Yeni Sesi 80  
3. EBU BERZE EL-FAZL B.MUHAMMED B. ABDÜ'LHAMİD B. TÜRK B. VASİ' EL-HOTTALİ 83 
4. EBU'L"VEFA MUHAMMED B. MUHAMMED B. YAHYA 
B. İSMAİL B. EL-ABBAS EL-BOZCANÎ85 
Ebü'l-Vefâ el-Bozcâni'nin Türklüğü ve Tarihi Geçmişi 85
el-Bozcânî ve Matematik İlmindeki Yeri 88 
5. EBÛ MAHMUD HAN HAMİDB. EL-HIDIR EL-HOCENDİ 92 
6. EBU NASR EMİR ALİ B. MANSUR B. ALİ B. ARAK 95 
Emir Arak ve Milli Kimliği 95  Emir Arak'm Temel FenBilimleri'ne Katkıları 97 

İKİNCİ BÖLÜM  ŞEMSÜDDİNES-SEMERKANDİ TIB, ECZACILIK, ŞİFALI  BİTKİLER VE HEKİMLİĞİN ORTA ASYA TÜRK İSLÂM  MEDENİYETİNDEKİ YERİ 
GİRİŞ 105
I. HİLÂFET ÜLKELERİNDE İNŞA EDİLEN İLK TÜRK  HASTANELERİ 111
Büyük Türk Generali Afşin ve Halk Sağlığı 111 
Fetih b. Hakan ve Meğâfir Hastanesi 112  
Ahmed b. Tolon ve Kahire Hastanesi 113
Muhammed b. Toğac'ın Mısır'daki Sağlık Hizmetleri 115
Bedrü'l-Mutazîd Hastanesi 116  Suca Hâtûn ve Külli Hayır Hizmetleri 117 
Şağab Hâtûn ve Ümmü'l-Muktedir Hastanesi 120 
Şağab Hâtûn ve Hastane Giderleri 122 
Şağab Hâtûn ve Kadın Hakları 122
Şağab Hâtûn ve Hayri Hizmetleri 123 
el-Muktedir Billah Hastanesi 124 
Emir Beckem et-Türki Hastanesi 125 
II. TIB İLMİNİN ORTA ASYA'DA KÖK SALMASI TÜRK  YURTLARINDA İNŞA EDİLEN SAĞLIK YURTLARI 129 
Kadim Türkler ve Tıb İlmi 129 
Uygurlar'ın Tıb İlmindeki Başarıları 130 
Orta Asya Türklüğü İslâm Tababeti ve Eczacılık 131 
Türk Hekimlerin Şifalı Bitkilerden Yararlanması 133 
el-Kânun fi't-Tıb ve K. es-Saydele 135 
Türkistan'da Hekimliğin Yeni Sesi Beyrûnî 139 
Müslüman Türkler'de Hastane İnşa Etme Geleneği 140
Karahanlı Hakanları ve İnsan Sağlığı 141 
Tamgaç Buğra Han'ın Hastane Vakıf Belgesi 142 
Vakıf Belgesinin Yorumu 144
Kutadgu Bilig ve İnsan Sağlığı 146 
Selçuklular'da Hastane Yapma Geleneği 147 
III. TIB HEKİMLİK VE ECZACILIK İLMİ'NİN TÜRK ASILLI  İLK ÖNCÜLERİ 153 
1.EBU ALİ HÜSEYN B. ABDULLAH B. ALİ B. SİNA 153 
İbn Sina; Etnik Kimliği ve Milliyeti 153 
Tıb İlmi'ne Giden Yolda İbn Sina 157 
2. EBU REYHAN MUHAMMED B. AHMED EL-BEYRÛNÎ 162
Yaşadığı Yüzyıla "Beyrûnî Asrı" Dedirten Büyük Türk Âlimi  Beyrûnî; Etnik Kimlik ve Milliyeti 162 
Tıb İlmi ve Hekimliğe Giden Yolda Beyrûnî 173 
3. BEDREDDİN ES-SEMERKÂNDÎ 178
 4.NECÎBÛ'D-DİN EBU HÂM ES-SEMERKÂNDÎ 178 
5. NECİBÛ'D-DİN ES-SEMERKÂNDÎ 179 
6. EBU İBRAHİM GÜRGÂNÎ 179 
7. EBÛ'L-ABBÂS AHMED B. TABİB ES-SERAHSİ 180 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM  ORTA ASYA TÜRKLÜĞÜNÜN ASTRONOMİ RASAT VE  KOZMOĞRAFYA ARAŞTIRMALARINDAN YERİ  I.ASTRONOMİ İLMİNİN GELİŞMESİ VE YÜKSELMESİNE  MÜSLÜMAN TÜRKLERİN YAPTIĞI BÜYÜK HİZMETLER185 
Gökler İlmi ve İnsanlık 185 
Vahy Kültürü ve Gökyüzü 186 
İlk Müslümanların Gökyüzü İle Dinî İlişkileri 188 
Milli Destanlarımızda Gökyüzü 189 
Müslüman Türkler ve Astronomi 192
Kudatgu Bilig Ne Diyor? - 195 
Astronominin İlminin Bir Disiplin Hâline Gelmesi 197 
el-Harezmî; Beytü'l-Hikme'nin Türk Asıllı Müdürü 199
 Astronomi İlmi'nin Bağdat'daki İlk Türk Öncüleri 202 
Astronomi İlminin Türkistan'daki Yeni Yıldızları 208 
II. STEPLERDE ELLERİ GÖKLERE UZANAN TÜRK  ASTRONOMİ VE İLM-İ NÜCUM ÂLİMLERİ 217 
1.MUHAMMED B. MUSA EL-HAREZMÎ 217 
2. EBÜ'L-ABBAS AHMED B. MUHAMMED B. KESÎR ELFERGANİ 221 
3. BENİ MÛSA-MÛSA OĞULLARI KARDEŞLER 226
4. EBU CA'FER MUHAMMED B. MUSA B. SAKİR 233 
5. AHMED B. ABDULLAH EL-HASİB EL-MERVEZİ 236 
6. ABDULLAH B. SEHL EL-FERGÂNÎ 241 
7. EBU MAŞER CAFER B. MUHAMMED EL-BELHÎ 244 
8. EBÜ'L-KÂSIM ABDULLAH B. AMACUR ET-TÜRKÎ (IX.  ve X. asırlar) 247 
9. EBU'L VEFA MUHAMMED B. MUHAMMED B. YAHYA  B. EL-ABBAS EL-BOZCÂNÎ 251 
10. EBÜ'L-HASAN EL-KİYA KÜŞYAR B.LUBAN EL-CÎLÎ 256 
11. MAHMUD B. MUHAMMED B. ÖMER EL-CAĞMİNÎ 259 
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM  ORTA ASYA TÜRK İSLÂM MEDENİYETİNDE  RASADHANELER 
GİRİŞ 267 
I. RASAT İLMİ VE HİLÂFET CAMİASINDA TÜRKLER  İÇİN KURULAN YENİ RASATHANELER 273
Şemmasiye ve Kasiun Rasadhaneleri 273 
Beni Musa Kardeşlerin Kurduğu Yeni Rasadhane 280 
Amâcur Oğullan Rasadhanesi; Bağdad 281
Şerefû'd-Devle Rasadhanesi; Bağdad 283 
Rey Rasadhanesi ve el-Hocendî 285 
Hemedan Rasadhanesi ve İbn Sina 286 
Rasad İlminde Beyrûnî Fırtınası 289 
Sultan Melikşah Rasadhanesi; İsfahan 293 
Hulagu Han ve Merağa Rasadhanesi 297 
Gazan Han Rasadhanesi; Tebriz 304  II.
ORTA ASYA STEPLERİNDE KURULAN YENİ ULUĞ BEY  RASADHANESİ 306 
Timur Han Yeni Rasadhaneye Giden Yol 306 
Uluğ Bey Astronomi İlminin Yeni Dehası 308 
Ünlü Semerkant Medresesi ve Uluğ Bey Rasadhanesi 311
Uluğ Bey'in Yüksek Şahsiyeti 313 
Yeni Rasadhane Arayışları 316
Uluğ Bey Rasadhanesi Astronomi'nin Hizmetinde 318 
Uluğ Bey Rasadhanesi ve Türk İdarecileri 321 
Anadolu ile Orta Asya Arasındaki Kültür Köprüsü 323 
GENEL BİBLİYOGRAFYA 327  


Hiç yorum yok:

Yorum Gönderme